Coraz więcej Szwajcarów mieszka poza granicami kraju. Na koniec 2025 roku Szwajcarskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych (EDA) zapisało 838’600 osób ze szwajcarskim paszportem mieszkających za granicą. To o 11’900 osób więcej niż rok wcześniej. Liczba ta to około 1,4% całej populacji obywateli szwajcarskich.
Trzeba rozróżnić dwie grupy. Jedna grupa to osoby, które kiedyś mieszkały w Szwajcarii i wyprowadziły się. Druga grupa to ludzie urodzeni poza Szwajcarią, którzy i tak mają szwajcarskie obywatelstwo. EDA na to zwraca uwagę, bo dane pokazują obywateli, a nie tylko migrację ludności.
Większość żyje blisko. Około 64% obywateli za granicą mieszka w krajach europejskich. Prawie połowa z nich mieszka w jednym z sąsiednich państw. Najbardziej popularnym krajem jest Francja. Jedna czwarta wszystkich mieszkających poza Szwajcarią Szwajcarów mieszka we Francji.
Dane o wyjazdach z 2024 roku pochodzą też z Federalnego Urzędu Statystycznego (BFS). Pokazują one, że najwięcej wyjeżdżają młodzi ludzie. Najbardziej mobilna grupa to osoby w wieku 25–29 lat. W tej grupie prawie 4 tysiące osób wyjechało w 2024 roku. Widać też niewielką przewagę mężczyzn wśród wyjeżdżających, o około 2000 osób więcej niż kobiet.
Patrząc na kantony, najwięcej wyjechało z kantonu Zurych. Ogólnie wielu Szwajcarów zostaje w tej samej strefie językowej. Są jednak wyjątki. Na przykład z Uri wiele osób jedzie do Hiszpanii, a z Obwalden wielu do USA.
W szerszym kontekście ten trend nie jest wyjątkowy. Analiza “The Economist” pokazuje, że w 2024 roku około 4 miliony osób opuściły bogate kraje zachodnie. To około 20% więcej niż przed pandemią. Najczęściej są to młodzi i dobrze wykształceni ludzie.
Co to oznacza praktycznie dla ludzi? Obywatele z paszportem zwykle zachowują prawo głosu i konsularną pomoc, ale muszą się zarejestrować w konsulacie i sprawdzić swoje prawa do świadczeń społecznych. Kwestie podatkowe i ubezpieczeniowe mogą się różnić w zależności od kraju zamieszkania. Dla kantonów i miast wzrost liczby obywateli za granicą może wpływać na planowanie usług i liczenie mieszkańców, gdyż część osób wciąż ma więzi z macierzą.
Przykład prosty do zrozumienia: osoba przeprowadza się do Francji na studia. Zachowuje szwajcarski paszport, ale musi sprawdzić, gdzie płaci podatki i czy ma prawo do szwajcarskich świadczeń zdrowotnych. W wielu sprawach pomoc daje konsulat, a w innych trzeba wyjaśnić sytuację z urzędami po obu stronach granicy.
Źródła tych danych to EDA i BFS. Dane pokazują trend i pozwalają planować usługi dla obywateli za granicą. W dłuższej perspektywie może to wpływać na rynek pracy i demografię w Szwajcarii.
— Paweł
Źródło: 20min.ch
Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco z informacjami, wiadomościami, polskimi usługami, ofertami pracy i wydarzeniami w Szwajcarii!
