W Szwajcarii prawie 8000 młodych pobiera rentę IV
19 listopada 20262 min czytaniaAutor: Natalia

W 2025 roku prawie 8000 osób w wieku od 18 do 24 lat pobierało w Szwajcarii rentę z powodu choroby psychicznej. Liczba takich przypadków rośnie szybciej niż liczba mieszkańców. Jedną z młodych osób, które otrzymały wstępne pismo o przyznaniu renty, jest 18-letnia Sandrina.
Presja w szkole zakończyła się załamaniem
U Sandriny zaburzenie lękowe rozpoznano jeszcze w czasie nauki. Po urodzeniu trafiła do rodziny zastępczej, ponieważ jej biologiczni rodzice nie mogli się nią zajmować. Rodzina zastępcza ją wspierała, ale od początku miała trudności podczas lekcji i kilka razy zmieniała szkołę.
Najtrudniejszy okazał się ostatni rok nauki. Dziewczyna mocno przeżywała końcowe świadectwo i szukanie miejsca na naukę zawodu. Udało jej się ukończyć szkołę, lecz później zdiagnozowano u niej ciężki epizod depresyjny. Prawdopodobnie wywołały go presja oraz zaburzenie lękowe, jednak dokładnej przyczyny nie udało się wskazać.
Sandrina przez rok pozostawała w domu. Zdarzało się, że przez kilka dni nie mówiła albo nie była w stanie wstać z łóżka. Stopniowo jej stan się poprawiał, a wtedy dowiedziała się o szkole szukającej osoby do pomocy w klasie.
Praca dawała jej radość, ale także wyczerpywała
Zaczęła pracę jako pomoc w klasie w wymiarze 20 procent. Zajęcie bardzo jej odpowiadało, bo od dawna chciała pracować z dziećmi. Z czasem zwiększyła wymiar do 50 procent.
Większy wymiar pracy okazał się jednak poza jej możliwościami. Po ośmiu godzinach nie miała już siły na spacer z psem, spotkanie z rodziną ani kontakt ze znajomymi. Kiedy brała na siebie zbyt dużo obowiązków, potrzebowała potem kilku dni na odzyskanie energii.
Po około półtora roku zrezygnowała z pracy w klasie. Później chciała rozpocząć naukę zawodu związanego z opieką nad dziećmi, lecz taki kierunek był dostępny tylko w pełnym wymiarze.
Renta nie zakończyła jej planów
W jej przypadku sprawdzano, czy spełnia warunki do otrzymywania pełnej renty z ubezpieczenia inwalidzkiego. We wrześniu dostała wstępne pismo, według którego renta miała zostać przyznana.
Sandrina otwarcie mówi o swojej sytuacji wśród znajomych i w mediach społecznościowych. Z tego powodu spotyka się z ostrymi komentarzami. Jedna z osób zapytała, czy skoro nie lubi pracować, także może dostać rentę i wyjechać na wakacje.
18-latka podkreśla, że chciałaby pracować. Zatrudnienie dawało jej plan dnia i odciągało uwagę od problemów. Dużą część jej codzienności nadal zajmuje praca nad sobą, żeby poczuła się lepiej.
Sandrina słyszy też, że powinna po prostu bardziej się postarać albo wykazać silniejszą wolę. Z czasem zaakceptowała, że ma chorobę psychiczną. Podkreśla, że brak widocznych objawów nie oznacza braku choroby, a problemy psychiczne mogą dotknąć każdego.
Na przyszłość liczy na możliwość ukończenia nauki zawodu w niepełnym wymiarze. Taki model dałby jej więcej szans na zdobycie kwalifikacji.
Zastanawiam się, czy możliwość nauki zawodu na część etatu rzeczywiście stanie się dla takich młodych osób dostępna. To właśnie między chęcią pracy a wymaganiami pełnego etatu powstaje luka, w której łatwo utknąć na długo. Sama renta nie opisuje całej historii człowieka ani jego planów.
- Natalia
Bądź na bieżąco: Szwajcarski Tydzień
Raz w tygodniu najważniejsze wiadomości, wydarzenia i oferty pracy dla Polaków w Szwajcarii. Za darmo, bez spamu.




