Robert Kubica i Szwajcaria: wygrana w F1 bolidem z Hinwil

Odcinek 4 z 8 serii „Sławni Polacy w Szwajcarii”: znane polskie nazwiska i ich szwajcarskie historie. Codziennie jedna postać.

Hinwil to spokojna gmina w Oberlandzie zuryskim, na wschód od Zurychu. Takich miejscowości są w Szwajcarii setki. Z jednym wyjątkiem: od dekad powstają tu bolidy Formuły 1. I to właśnie samochodem zbudowanym w Hinwil Robert Kubica wywalczył jedyne w historii polskie zwycięstwo w Grand Prix F1.

Szwajcarski zespół Petera Saubera

Peter Sauber zaczynał od budowy samochodów sportowych w garażu, a w 1993 roku wprowadził swój zespół do Formuły 1. Od 2006 roku zespół działał jako BMW Sauber. W Hinwil miał fabrykę i jeden z najnowocześniejszych w Europie tuneli aerodynamicznych, w których bada się, jak powietrze opływa auto. Dziś w tym samym miejscu działa zespół Audi.

Pierwszy samochód wyścigowy, Sauber C1, zbudował w 1970 roku w domu rodziców. Litera C w nazwach jego aut pochodzi od imienia żony, Christiane. W tym samym roku założył w Hinwil firmę PP Sauber AG. Zanim zespół trafił do Formuły 1, wygrał razem z Mercedesem 24-godzinny wyścig Le Mans w 1989 roku.

Debiut, wypadek i zwycięstwo

Kubica pierwszy raz wystartował dla BMW Sauber w sierpniu 2006 roku, w Grand Prix Węgier. Już w trzecim starcie, na Monzy, stanął na podium. W czerwcu 2007 roku w Montrealu miał jeden z najgroźniej wyglądających wypadków w historii F1. Bolid z ogromną prędkością uderzył w ścianę i rozpadł się na kawałki. Polak wyszedł z tego ze skręconą kostką.

Debiut na Węgrzech był nietypowy. Kubica zastąpił w zespole Jacques'a Villeneuve'a, który dochodził do siebie po wypadku. Dojechał na siódmym miejscu, ale po wyścigu sędziowie go zdyskwalifikowali: bolid ważył o 2 kilogramy za mało, bo opony mocno się zużyły. Dzień później zespół ogłosił, że Polak zostanie kierowcą wyścigowym do końca sezonu.

Wypadek w Montrealu miał ciąg dalszy. Lekarze nie pozwolili Kubicy wystartować tydzień później w Grand Prix USA w Indianapolis. Jego miejsce w bolidzie BMW Sauber zajął 19-letni kierowca testowy Sebastian Vettel. Dojechał na ósmym miejscu i zdobył punkt. Był wtedy najmłodszym punktującym kierowcą w historii F1.

Rok później, 8 czerwca 2008 roku, na tym samym torze w Kanadzie, Kubica wygrał wyścig. BMW Sauber zajęło dwa pierwsze miejsca, a Polak po tym zwycięstwie został na krótko liderem mistrzostw świata. To do dziś jedyna wygrana Polaka w Grand Prix Formuły 1, a bolid, którym ją wywalczył, zbudowano w Szwajcarii.

W wyścigu z 2008 roku Kubica startował z drugiego miejsca. Przy wyjeździe z alei serwisowej Lewis Hamilton wjechał w tył Ferrari Kimiego Räikkönena, które stało przed czerwonym światłem. Obaj odpadli. Drugi na mecie był kolega Kubicy z zespołu, Nick Heidfeld. Po Kanadzie Polak miał 42 punkty i po raz pierwszy prowadził w mistrzostwach. Sezon skończył na czwartym miejscu, to najlepszy wynik w jego karierze. Dla BMW Sauber było to jedyne zwycięstwo w historii.

Po sezonie 2009 BMW wycofało się z Formuły 1. W listopadzie 2009 roku koncern odsprzedał zespół Peterowi Sauberowi, a Kubica przeszedł do Renault.

Powrót do Hinwil

W 2011 roku Kubica miał ciężki wypadek w rajdzie. Po latach walki o powrót znów trafił do zespołu z Hinwil. Zespół startował wtedy jako Alfa Romeo, a jego głównym sponsorem był polski ORLEN. Kubica był kierowcą rezerwowym. We wrześniu 2021 roku zastąpił chorego Kimiego Räikkönena i wystartował w Grand Prix Holandii i Włoch.

Z Sauberem łączy Kubicę jeszcze jeden wyścig: 24-godzinne Le Mans. Zespół z Hinwil wygrał je w 1989 roku, a Kubica w czerwcu 2025 roku. Jechał Ferrari 499P zespołu AF Corse, razem z Yifei Ye i Philem Hansonem. Był pierwszym Polakiem, który wygrał Le Mans.

Ciekawostka dla fanów

Siedziby zespołu w Hinwil nie można zwiedzać na co dzień. Fani F1 z całej Szwajcarii jeżdżą za to co roku na wyścigi na Monzy we Włoszech, kilka godzin drogi od Zurychu. W Szwajcarii wyścigi samochodowe na torach były przez dekady zakazane, dlatego szwajcarska Formuła 1 to praca w fabryce, a nie wyścigi na torze.

Zakaz wprowadzono po katastrofie w Le Mans w 1955 roku. Ostatnie Grand Prix Szwajcarii odbyło się w 1954 roku na torze Bremgarten w Bernie. Wyjątek zrobiono dopiero dla samochodów elektrycznych: 10 czerwca 2018 roku kierowcy Formuły E ścigali się na ulicznym torze w Zurychu. Wygrał Lucas di Grassi.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy Robert Kubica wygrał wyścig Formuły 1?

Robert Kubica wygrał Grand Prix Kanady w Montrealu 8 czerwca 2008 roku, jadąc dla BMW Sauber. To do dziś jedyna wygrana Polaka w Grand Prix Formuły 1.

Czy można zwiedzić siedzibę Saubera w Hinwil?

Na co dzień nie, bo siedziba zespołu w Hinwil nie jest otwarta dla zwiedzających. Fani F1 ze Szwajcarii jeżdżą za to na wyścigi na Monzy, kilka godzin drogi od Zurychu.

Dlaczego w Szwajcarii nie ma wyścigów Formuły 1?

Bo wyścigi samochodowe na torach były w Szwajcarii przez dekady zakazane. Dlatego szwajcarska Formuła 1 to praca w fabryce, a nie wyścigi na torze.

Cała seria

Poprzedni wpis: Pałac Kulczyka w St. Moritz: dom, w którym nie zamieszkał.

Wszystkie odcinki serii znajdziesz w kategorii Polacy w Szwajcarii. Następny odcinek: Róża Luksemburg i jej lata w Zurychu.

Natalia