Komisja parlamentu chce odrzucić budżet Szwajcarii

Komisja finansowa Rady Narodowej zaleciła odrzucenie budżetu państwa na 2027 rok. Za takim wnioskiem zagłosowało 15 członków komisji, 9 było przeciw, a jedna osoba wstrzymała się od głosu. Jeśli parlament poprze tę rekomendację, Szwajcaria może rozpocząć rok z pierwszym budżetem awaryjnym od 51 lat.

Trzy partie połączyły siły w komisji

Podczas zimowej sesji parlament co roku pracuje nad planem wydatków na kolejny rok. Zwykle poprawki dotyczą pojedynczych pozycji, a ich rozmiar jest niewielki w porównaniu z całością budżetu.

Tym razem komisja finansowa Rady Narodowej zaleciła odrzucenie całego projektu. Za wnioskiem stoi sojusz socjalistów, Zielonych i Szwajcarskiej Partii Ludowej.

Sama decyzja komisji nie kończy sprawy. O budżecie będą musiały wypowiedzieć się Rada Narodowa i Rada Kantonów, czyli obie izby parlamentu.

Parlament ma kilka rozwiązań na wypadek sporu

Nie można pominąć debaty nad budżetem. Obie izby muszą się nim zająć, nawet jeśli nie chcą rozpoczynać debaty wstępnej.

Jeżeli Rada Narodowa i Rada Kantonów przyjmą różne wersje, będzie obowiązywała ta z niższą kwotą. Gdy obie izby odrzucą budżet w całości albo jedna z nich dwukrotnie zagłosuje przeciw, projekt zostanie uznany za odrzucony.

W takim scenariuszu minister finansów musiałby przygotować nowy projekt. Parlament zająłby się nim podczas sesji wiosennej.

Ostatni podobny przypadek wydarzył się w 1974 roku

Ostatni raz rząd rozpoczynał rok z budżetem awaryjnym 51 lat temu. Pod koniec 1974 roku mieszkańcy odrzucili w referendum szeroki pakiet podwyżek ceł i podatków. Parlament odpowiedział wtedy działaniami oszczędnościowymi.

Obecne przepisy przewidują kilka rozwiązań na okres między odrzuceniem budżetu a przyjęciem nowego planu. Parlament może polecić rządowi stosowanie głównych zasad z poprzedniego budżetu. Może też wprowadzić tymczasowy plan wydatków albo upoważnić rząd do wykonywania zadań uznanych za niezbędne.

Nie wiadomo dokładnie, jak państwo działałoby w tym okresie.

Nie widzę powodu, by traktować wniosek komisji jak gotową decyzję całego parlamentu. Najważniejszy będzie wynik głosowań obu izb oraz to, czy uda się szybko uzgodnić nowy plan wydatków. Za kilka tygodni powinno być jasne, czy mamy do czynienia z ostrym sporem politycznym, czy z rzeczywistym początkiem procedury budżetu awaryjnego.

- Paweł