Rozpoczęła się bitwa o to, gdzie rząd ma ciąć wydatki: Rada Kantonów (Ständerat) po raz pierwszy zajęła się tzw. „pakietem ulg 27” przygotowanym przez minister finansów Karin Keller‑Sutter (FDP). Celem projektu rządu było odciążenie federalnego budżetu na lata 2027–2029 o blisko 9 miliardów franków. Po debacie w małej izbie wiele z proponowanych cięć zostało jednak odrzuconych lub złagodzonych.
Choć Ständerat również deklaruje chęć oszczędzania, usunął z listy wiele propozycji, co zdaniem ekspertów sprawi, że efekt końcowy będzie o niemal 3 miliardy franków mniejszy niż planował rząd. Poniżej przegląd najważniejszych decyzji izby (kwoty odnoszą się do okresu 2027–2029).
Podwyżka podatków od wypłat kapitału z drugiego i trzeciego filara — propozycja rządu przewidywała dodatkowe wpływy w wysokości około 380 mln CHF. Ständerat odrzucił tę zmianę.
Koordynacja kosztów pomocy społecznej — obecnie federalne globalne ryczałty pokrywają koszty pomocy dla tymczasowo przyjętych przez kantony przez siedem lat oraz dla uchodźców przez pięć lat. Rząd proponował skrócenie tego okresu do pięciu lat we wszystkich kategoriach; Ständerat poparł tę propozycję. Ma to przynieść ponad 1 mld CHF oszczędności.
Koszty wykonywania kar i środków przez kantony — udział federalny ma spaść z maksymalnie 80% do 50%. Ständerat przyjął tę zmianę, co przyniesie skromniejsze, ale konkretne oszczędności (ok. 2,4 mln CHF).
Programy budowlane dla wymiany ogrzewania — rząd proponował całkowite wykreślenie federalnego wsparcia dla kantonalnych programów wymiany pieców z paliw kopalnych. Ständerat sprzeciwił się takiemu rozwiązaniu i przedstawił własne poprawki, co zmniejszyło planowane oszczędności o 548 mln CHF — do poziomu 613,2 mln CHF.
Rolnictwo — Ständerat stanowczo odrzucił kilka proponowanych cięć: wykreślenie dopłat za usuwanie ubocznych produktów zwierzęcych (oszczędność rządu: 145,7 mln CHF) oraz zmniejszenie dopłat jakościowych o połowę (130 mln CHF) nie zostaną wprowadzone. Izba także sprzeciwiła się cięciom w pomocy dla hodowli i przetwórstwa owoców (łącznie ok. 21,9 mln CHF).
Aukcje uprawnień importowych — rząd liczył na dodatkowe wpływy z ich zwiększonej sprzedaży (ok. 381 mln CHF), ale Ständerat odrzucił tę możliwość.
Infrastruktura i transport — Rada przychyliła się do ograniczenia dopłat z podatku od paliw mineralnych na budowę i utrzymanie dróg (88,8 mln CHF). Z kolei finansowanie projektów związanych z autonomicznym prowadzeniem pojazdów ma zostać wykreślone (6 mln CHF oszczędności).
W zakresie transportu kolejowego Ständerat posunął się dalej niż rząd i zaproponował cięcia w wsparciu dla transgranicznego ruchu pasażerskiego na kolei na poziomie 88,8 mln CHF — o około 30 mln więcej niż w planie federalnym.
Rząd proponował też ograniczenia finansowania obsługi przylotów i odlotów na lotniskach regionalnych (oszczędność: 75 mln CHF); Ständerat sprzeciwił się temu i nie chce tych cięć wprowadzać.
Media i kultura — izba zgodziła się na wykreślenie wsparcia dla rozpowszechniania programów radiowych w regionach górskich (1,8 mln CHF), natomiast sprzeciwiła się proponowanym cięciom w dotacjach do dziennej dystrybucji prasy oraz wspólnemu finansowaniu przez państwo oferty SRG za granicą (oszczędności rządu: odpowiednio 60 mln i 57 mln CHF).
Służby i administracja — Rada zaakceptowała propozycję rządu o rezygnacji z rekompensat dla jednostek przyjmujących osoby odbywające służbę cywilną, co ma dać 10,2 mln CHF oszczędności.
Wszystkie decyzje Ständeratu nie są jeszcze ostateczne. Projekt wróci teraz na forum izby niższej — Rady Narodowej, która w trakcie wiosennej sesji będzie musiała rozstrzygnąć sporne punkty.
Jak podkreślają obserwatorzy, choć celem rządu pozostaje znaczące zmniejszenie deficytu, droga do konsensusu parlamentarnych cięć nadal wygląda na wyboistą. Ostateczny kształt pakietu oszczędności poznamy dopiero po negocjacjach między obiema izbami.
Źródło: 20min.ch
Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco z informacjami, wiadomościami, polskimi usługami, ofertami pracy i wydarzeniami w Szwajcarii!
