Raport Szwajcarskiej Najwyższej Izby Kontroli (Eidgenössische Finanzkontrolle, EFK) pokazuje, że koszty opieki zdrowotnej w federalnych ośrodkach dla osób ubiegających się o azyl w 2023 roku wyniosły 65,5 mln franków. To około 14% całkowitych kosztów działania tych ośrodków. W kwotę wliczono składki ubezpieczeniowe, wynagrodzenia personelu medycznego oraz świadczenia, które nie zostały pokryte.
EFK krytykuje model ubezpieczeniowy prowadzony przez Sekretariat Stanu ds. Migracji (SEM) i firmę ubezpieczeniową CSS. Umowa z CSS została zawarta w 2019 roku po nieudanym przetargu i potem kilkakrotnie przedłużana. Kontrolerzy zauważyli, że przedłużenia nie były poprzedzone dogłębną analizą finansową alternatyw. Z tego powodu SEM nie wie, czy umowa spowodowała dodatkowe koszty, czy też przyniosła oszczędności.
Kluczowa zmiana to podniesienie franczyzy (franchise) z 300 do 1500 franków w 2021 roku. Franczyza to kwota, którą ubezpieczony musi najpierw pokryć samodzielnie, zanim ubezpieczenie zacznie płacić. EFK stwierdza, że ta zmiana zwiększyła rentowność CSS, a jednocześnie obciążyła finanse federalne. Kontrolerzy obliczyli, że lepiej dopasowana franczyza mogłaby zaoszczędzić około 1,5 mln franków w 2023 roku.
Raport wykazał też słabe zarządzanie kosztami. Ani SEM, ani CSS nie przedstawiły dokładnych danych o kosztach administracyjnych. Czasami dostarczone przez ubezpieczyciela informacje były błędne, a SEM tego nie wychwycił. Brakuje też krajowego panelu (dashboardu) do monitorowania kosztów zdrowotnych w ośrodkach.
W raporcie zwrócono uwagę na duże różnice regionalne. Średnie dzienne koszty na osobę w różnych kantonach zmieniały się znacznie. Na przykład brutto koszty w Ticino i w środkowej Szwajcarii wynosiły 13,9 CHF, a w Zurychu 19,4 CHF. W kosztach bezpośrednio finansowanych przez SEM wartości wahały się od 11,9 CHF w północno-zachodniej Szwajcarii do 19,8 CHF w zachodniej części kraju.
Raport chwali też dobre praktyki w niektórych ośrodkach. Przykłady to lepsza triage medyczna, optymalne zarządzanie zapasami leków i lepsze planowanie szczepień. Problem w tym, że te rozwiązania nie są stosowane w całym kraju.
SEM poinformował, że od 1 stycznia 2026 roku obowiązuje nowe rozwiązanie ubezpieczeniowe. W nowym modelu franczyza została obniżona do 300 franków. SEM deklaruje też działania na rzecz lepszego nadzoru kosztów oraz wymianę informacji z regionami, aby przenieść dobre praktyki na większą skalę.
Możliwe konsekwencje są następujące. Jeśli dane i nadzór nie zostaną poprawione, trudniej będzie kontrolować wydatki. Brak przejrzystych informacji utrudnia porównania i wybór lepszych rozwiązań. Z kolei dobry system monitoringu i stosowanie sprawdzonych praktyk może obniżyć koszty i poprawić opiekę.
Raport daje też wskazówki, co należy poprawić: lepsze umowy z ubezpieczycielem, precyzyjne dane o kosztach administracyjnych, krajowy dashboard do śledzenia wydatków i system wymiany najlepszych praktyk między ośrodkami. Realizacja tych zaleceń może przynieść oszczędności i lepszą kontrolę nad wydatkami publicznymi.
— Paweł
Źródło: 20min.ch
Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco z informacjami, wiadomościami, polskimi usługami, ofertami pracy i wydarzeniami w Szwajcarii!
