W Szwajcarii kierowca może mieć dwa postępowania

Za wykroczenie drogowe kierowca w Szwajcarii może dostać dwa osobne pisma, ponieść dwa rodzaje kosztów i korzystać z dwóch różnych dróg odwoławczych. Chodzi o sprawę karną oraz osobne postępowanie urzędu ruchu drogowego dotyczące odebrania prawa jazdy.

Jedno wykroczenie, dwa postępowania

Do sytuacji uruchamiających oba postępowania należą między innymi spowodowanie wypadku, prowadzenie z telefonem w ręku oraz jazda po alkoholu z wynikiem powyżej 0,8 promila. Przy lżejszych wykroczeniach prawo jazdy odbierane jest co najmniej na miesiąc, a przy poważniejszych naruszeniach okres ten jest dłuższy.

W pierwszej części sprawy kierowca dostaje nakaz karny. Zwykle oznacza on grzywnę oraz wysokie koszty postępowania. Następnie przychodzi drugie pismo, tym razem z urzędu ruchu drogowego. Ten urząd prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie odebrania prawa jazdy.

Oba postępowania są prawie niezależne. Mają osobne koszty i osobne zasady odwołania. Dlatego sprzeciw wobec nakazu karnego nie zastępuje odwołania od decyzji o odebraniu prawa jazdy.

Sprzeciw wobec kary może nie wystarczyć

Pracownicy sądów zwracają uwagę, że wiele osób sprzeciwia się nakazowi karnemu, choć w rzeczywistości chce zakwestionować odebranie prawa jazdy. Nawet skuteczne podważenie kary nie kończy wtedy postępowania prowadzonego przez urząd ruchu drogowego.

W sprawie karnej kierowca może przedstawić powody naruszenia przepisów i liczyć na łagodniejsze potraktowanie. W postępowaniu administracyjnym taka możliwość jest odbierana przez wiele osób jako znacznie mniejsza. To właśnie ten podział często prowadzi do poczucia niesprawiedliwości.

Problem szczególnie dotyka kierowców, którzy potrzebują samochodu do pracy. Oprócz grzywny i kosztów pierwszego postępowania muszą liczyć się z kosztami drugiej procedury oraz z konsekwencjami czasowej utraty prawa jazdy.

Propozycja jednej decyzji sądu

Poseł prawicowej Szwajcarskiej Partii Ludowej z Argowii chce zlikwidować odbieranie prawa jazdy za lekkie i średnio poważne wykroczenia. W propozycji złożonej podczas jesiennej sesji ocenił, że obecny system często prowadzi do podwójnego obciążenia osób ukaranych.

Według tej propozycji sąd miałby nakładać wszystkie sankcje. Oceniałby razem grzywnę oraz ewentualne odebranie prawa jazdy, dobierając je do wagi naruszenia. Urzędy ruchu drogowego zajmowałyby się później wyłącznie wykonaniem decyzji.

Szanse na przyjęcie takiej zmiany pozostają niepewne. Przez lata podwójny system był w parlamencie stosunkowo mało kwestionowany, a zaostrzenie przepisów dotyczących piratów drogowych oraz obniżenie limitu alkoholu z 0,8 do 0,5 promila wskazywały na kierunek wzmacniania kar.

Przeciw połączeniu postępowań opowiada się także polityk socjalistów zajmujący się transportem. Jego zdaniem sprawa karna karze za naruszenie prawa, a postępowanie administracyjne ma chronić społeczeństwo. Wskazuje przy tym na jazdę z telefonem, prowadzenie po alkoholu oraz przekroczenie prędkości w terenie zabudowanym o 20 km/h jako zachowania zagrażające innym.

Najciekawsze wydaje mi się to, że jeden czyn może uruchomić dwa różne tory, a sprzeciw wobec jednego z nich nie obejmuje drugiego. Taki mechanizm jest trudny do zrozumienia bez bardzo dokładnego czytania urzędowych pism. Za rozsądne uważam sprawdzenie, czy planowana zmiana rzeczywiście uprościłaby system, bez osłabiania ochrony innych uczestników ruchu.

- Paweł

Źródło: 20min.ch