Zakładasz spółkę GmbH/Sàrl w Szwajcarii: kapitał 20 000 CHF, notariusz, AHV i VAT krok po kroku

Planujesz założyć spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (GmbH / Sàrl) w Szwajcarii? Poniżej znajdziesz praktyczny przewodnik krok po kroku: wymagany kapitał (20 000 CHF), formalności u notariusza, rejestracja AHV, VAT, koszty i terminy — wszystko w kontekście szwajcarskiego prawa i realiów kantonalnych.

Krótko: czym jest GmbH / Sàrl?

GmbH (niem.) / Sàrl (fr.) to najpopularniejsza forma spółki kapitałowej dla małych i średnich przedsiębiorstw w Szwajcarii. Minimalny kapitał zakładowy to 20 000 CHF. Właściciele (udziałowcy) odpowiadają do wysokości wniesionych udziałów.

Krok 1 — przygotowanie umowy i wyboru nazwy

• Sprawdź nazwę firmy w rejestrze handlowym (Handelsregister / Registre du commerce) — unikalność i dopuszczalne formy.
• Przygotuj statut spółki (umowa spółki) — określa kapitał, wkłady, zarząd i siedzibę (kanton ma znaczenie dla podatków).
• Ustal język dokumentów (DE/FR/IT/EN) zgodnie z kantonem.

Krok 2 — wkład kapitałowy: 20 000 CHF

Minimalny kapitał zakładowy wynosi 20 000 CHF. Może być wniesiony gotówką (na konto blokowane) lub aportem (rzeczywiste aktywa). W praktyce najczęściej: założyciel wpłaca 20 000 CHF na konto bankowe „Kapitallockerung” lub rachunek tymczasowy banku.

Uwaga: przy wkładzie gotówkowym bank wystawi potwierdzenie wpłaty, potrzebne do aktu notarialnego i wpisu do rejestru handlowego.

Krok 3 — notariusz (akt założycielski)

Akt założycielski musi być sporządzony u notariusza. Notariusz:

• sprawdza tożsamość założycieli (paszport, meldunek),
• sporządza protokół i akt notarialny,
• przygotowuje dokumenty do rejestru handlowego.

Koszty notarialne zależą od kantonu i złożoności — zazwyczaj CHF 600–1 800. Jeśli potrzebujesz pełnomocnika (Vollmacht), notariusz może go zaakceptować (przydatne, gdy nie możesz osobiście być w CH).

Krok 4 — konto firmowe i koszty bankowe

Po akcie notarialnym bank odblokowuje kapitał na konto firmowe. Otwierając konto w Szwajcarii pamiętaj o KYC — dokumenty, meldunek i ewentualne wyjaśnienie źródła środków. Opłaty początkowe: CHF 0–500, miesięczne prowadzenie konta: ~CHF 10–50, zależnie od banku.

Warto przeczytać poradnik o zakładaniu konta w Szwajcarii: Konto i SwissID.

Krok 5 — wpis do rejestru handlowego

Notariusz zwykle przesyła dokumenty do kantonalnego rejestru handlowego. Opłaty rejestracyjne: około CHF 200–800 (w zależności od kantonu). Czas wpisu: od kilku dni do kilku tygodni.

Krok 6 — numer UID, ubezpieczenia społeczne (AHV/AVS)

Po rejestracji spółka otrzymuje numer UID (podobny do NIP). Następnie rejestrujesz spółkę w systemie ubezpieczeń społecznych: AHV/AVS (emerytalne), IV (inwalidzkie), EO (świadczenia rodzinne), oraz ubezpieczenie od wypadków dla pracowników. Rejestracja AHV jest obowiązkowa — kontakt z kantonalnym AHV office lub via ubezpieczycieli.

Jeśli zatrudniasz pracowników, obowiązkowe składki pracodawcy i pracownika (ok. 5–6% pracodawca + potrącenia pracownika); dodatkowo drugi filar (BVG) i ubezpieczenie od wypadków (SUVA lub prywatne).

Przy zatrudnieniu warto sprawdzić wskazówki: samozatrudnienie i zatrudnianie oraz informacje o zatrudnieniu i ofertach pracy: Oferty pracy w Szwajcarii. Grupa dyskusyjna pomocna przy pytaniach praktycznych: Polacy w Szwajcarii.

Krok 7 — VAT (MWST) — kiedy się rejestrować?

Obowiązek rejestracji do VAT w Szwajcarii powstaje, gdy obrót podlegający VAT przekracza 100 000 CHF rocznie (globalny próg dla większości działalności). Dla organizacji non-profit próg to 150 000 CHF. Możesz zarejestrować się dobrowolnie niżej, jeśli chcesz odliczać VAT od wydatków.

Stawki VAT w CH: 7.7% (standard), 3.7% (hotel), 2.5% (towary pierwszej potrzeby). Rejestracja odbywa się przez Szwajcarski Urząd Skarbowy (Eidgenössische Steuerverwaltung). Szczegóły: VAT dla małych firm.

Krok 8 — księgowość, podatki kantonalne i federalne

GmbH musi prowadzić pełną księgowość według zasad szwajcarskiego prawa handlowego (OR). Podatek od osób prawnych obejmuje podatek federalny i podatki kantonalne — stawki różnią się między kantonami (np. Zurych vs Zug). Przy planowaniu wyboru siedziby uwzględnij stawki podatkowe i ulgi.

Koszty księgowości: od CHF 1 000 rocznie dla bardzo prostych spółek do kilku tysięcy dla bardziej złożonych struktur. Doradca podatkowy (Steuerberater) pomoże optymalizować rozliczenia i deklaracje (Steuererklärung, Steuerrechnung).

Krok 9 — codzienne obowiązki pracodawcy

• Comiesięczne odprowadzanie składek AHV/IV/EO i potrąceń podatkowych,
• zgłoszenie ubezpieczenia wypadkowego,
• prowadzenie payroll (Lohnabrechnung),
• przechowywanie dokumentów kadrowych zgodnie z przepisami.

Jeśli zatrudniasz nianię lub pomoc domową, zobacz praktyczne wskazówki: Zatrudnianie niani i obowiązki AHV.

Koszty uruchomienia — przykładowe zestawienie

• Kapitał zakładowy: 20 000 CHF (wpłata na konto) — kapitał pozostaje spółce, nie jest kosztowny,
• Notariusz: 600–1 800 CHF,
• Bank: opłaty otwarcia 0–500 CHF,
• Wpis do rejestru: 200–800 CHF,
• Księgowość i doradztwo: od 1 000 CHF rocznie,
• Ubezpieczenia i obowiązkowe składki: zależne od zatrudnienia.

Praktyczne wskazówki i lokalne zwyczaje

– Wybierając kanton, porównaj stawki podatków kantonalnych i dostęp do pracowników.
– Przygotuj się na biurokrację w językach urzędowych: niemiecki, francuski lub włoski.
– Skorzystaj z lokalnych grup dla Polaków, by zyskać praktyczne porady i polecenia księgowych lub notariuszy: Polacy w Szwajcarii (pytania ogólne), Przejazdy prywatne (transport, przewozy towarów), Wynajem mieszkań (jeśli szukasz siedziby lub biura).

Gdzie zacząć, gdy dopiero przyjechałeś?

Jeśli jesteś nowy w Szwajcarii i planujesz założyć firmę, najpierw zapoznaj się z praktycznym przewodnikiem jak zacząć życie i pracę w Szwajcarii: Najkrótszy przewodnik. Przydatne będą też informacje o kosztach życia, ubezpieczeniach i otwieraniu konta bankowego.

Podsumowanie

Założenie GmbH/Sàrl w Szwajcarii jest prostsze niż się wydaje, jeśli przygotujesz kapitał 20 000 CHF i skorzystasz z usług notariusza, banku i doradcy podatkowego. Kluczowe kroki: akt notarialny, wpłata kapitału, wpis do rejestru, rejestracja AHV i ewentualny VAT (próg 100 000 CHF). Koszty startowe (poza kapitałem) zwykle mieszczą się w kilku tysiącach CHF. Jeśli potrzebujesz pomocy przy pierwszych krokach, sprawdź poradniki i oferty lokalne na PolacySzwajcaria oraz grupy Facebook – to szybki sposób na praktyczne wskazówki od innych Polaków w CH.

Powodzenia z Twoją GmbH/Sàrl!